Maluliyet raporu, trafik kazasında yaralanan kişinin vücudunda kalıcı olarak ne kadar işlev kaybı kaldığını yüzde oranla gösteren sağlık kurulu raporudur. Sigorta şirketi ve mahkeme, sürekli sakatlık tazminatını bu orana göre hesaplar. Rapor, tedavi tamamlandıktan sonra yetkili bir hastanenin sağlık kurulunca düzenlenir.
İçindekiler
Oran ne kadar doğru belirlenirse hesap da o kadar sağlam olur. Oranın tazminata nasıl çevrildiğini yaralamalı trafik kazası sigorta ödemesi ne kadar sorusunu ele alan sayfada bulabilirsiniz. Bu yazı yalnız raporun kendisini anlatır. Dayanağı, düzenleyen kurum, alınış adımları ve itiraz yolu sırayla ele alınır.
Maluliyet Raporu Nedir ve Ne İşe Yarar?
Maluliyet, kişinin bedensel ya da ruhsal işlevlerinden bir kısmını kalıcı olarak yitirmesidir. Trafik kazası dosyalarında bu kayıp “sürekli iş göremezlik” ya da “sakatlık oranı” diye de anılır. Maluliyet oranı nedir sorusunun cevabı, bu kaybın tüm vücut işlevine göre yüzde karşılığıdır.
Genel şartlara göre raporun dosyadaki işlevi üç başlıkta toplanır. Kalıcı sakatlık oranını gösterir. Tedavi süresince çalışılamayan dönemi, yani geçici iş göremezlik süresini belirtir. Kişinin bakıcıya ihtiyacı olup olmadığını da göstermelidir.
Zorunlu trafik sigortası genel şartları bu belgeyi “Kurul Raporu” adıyla tanımlar. Tanıma göre rapor, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve çocuklar için özel gereksinim yönetmeliğine göre düzenlenir.[1] Sakatlanma teminatında oranın ve geçici iş göremezlik süresinin belirlenmesinde bu rapor dikkate alınır.
Maluliyet Oranı Nasıl Belirlenir?
Sağlık kurulu, yaralanmanın etkilediği her vücut sistemini ayrı ayrı inceler. Her sistem için yönetmeliğin ekindeki engel alanları kılavuzundan bir oran belirlenir. Kılavuzda hastalığın adı geçmese bile kurul, işlev kaybına bakarak oran verir.
Birden fazla yaralanma varsa oranlar düz toplanmaz. Balthazard yöntemi uygulanır. En yüksek oran 100’den çıkarılır, kalan miktar ikinci oranla çarpılıp 100’e bölünür ve sonuç en yüksek orana eklenir.[2] Örneğin %20 ve %10’luk iki kayıp birlikte %28 eder, %30 etmez. Yönetmeliğin ilk metni ve ekleri Resmi Gazete arşivinde yer alır.
BilgiHesap üç adımda yapılır. 100 – 20 = 80, ardından 80 x 10 / 100 = 8, son olarak 20 + 8 = 28. Yöntem yönetmeliğin 10. maddesinde, Geçici 2. maddesinde ve Ek-3 tablosunda yer alır.
Maluliyet Tespitinde Hangi Yönetmelik Uygulanır?
Bu sorunun cevabı rapor tarihine değil, kazanın olduğu güne bağlıdır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, oranın haksız fiil anında yürürlükte olan düzenlemeye göre belirlenmesini istiyor. Daire, aynı ilkeyi 2024 ve 2025 tarihli kararlarında da tekrarlamıştır.
| Kaza tarihi | Rapora esas düzenleme |
|---|---|
| 11.10.2008 öncesi | Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü |
| 11.10.2008 – 01.09.2013 | Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği |
| 01.09.2013 – 01.06.2015 | Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği |
| 01.06.2015 – 20.02.2019 | Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik |
| 20.02.2019 sonrası | Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik |
NotTablodaki tarih aralıkları Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin E.2024/1463, K.2024/2647 (11.03.2024) ve E.2023/1028, K.2025/757 (16.01.2025) sayılı kararlarındaki sıralamadan alınmıştır. Erişim tarihi 19.10.2026.
Tarih ayrımının sonucu somut bir dosyada görülür. Kaza 29.01.2019’da olmuş, hastane raporu 25.03.2020’de yeni yönetmeliğe göre yazılmıştı. Daire, kaza günü eski özürlülük yönetmeliğinin yürürlükte olduğunu belirterek kararı bozdu ve o yönetmeliğe göre yeni rapor alınmasını istedi.[3]
“haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.”
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2024/1463, K.2024/2647, 11.03.2024 (bozma, oybirliği)
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da 28.02.2024 tarihli kararında aynı tarih sıralamasını benimsedi. Kurul, kaza günü birden fazla yönetmelik yürürlükte olsa bile genel ilkeden ayrılınamayacağını belirtti.[4]
Genel Şartlardaki Sakatlık Eki Kaldırıldı mı?
Evet. 12.06.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklikle zorunlu trafik sigortası genel şartlarının Ek-1, Ek-2, Ek-3 ve Ek-7’si yürürlükten kaldırıldı.[5] Ek-2’nin başlığı “Sakatlık Tazminatları Hesaplaması” idi. Bu ek oranı değil, orandan tazminata giden hesap esaslarını düzenliyordu.
Yeni metinde sakatlanma teminatı, Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümlerine göre belirlenen tazminatları kapsıyor. Oranın hangi raporla belirleneceği ise değişmedi. Yine Kurul Raporu esas alınıyor. Değişikliğin metni Resmi Gazete sayfasından okunabilir.
ÖnemliGenel şartlardaki değişiklikler, yürürlüğe girdiği 01.07.2026 tarihinden sonra yapılan poliçelere uygulanır (Genel Şartlar C.11). Belirleyici olan kaza günü değil, poliçe tarihidir. Teminat limitleri ise kaza tarihine göre uygulanır (A.1).
İki tarih farklı işlere bakar. Poliçe tarihi hangi genel şart metninin uygulanacağını gösterir. Maluliyet oranını ölçen yönetmelik ise Yargıtay kararlarına göre haksız fiil günü yürürlükte olandır.
Trafik Kazası Maluliyet Raporunu Kim Verir?
Raporu, Sağlık Bakanlığınca yetkilendirilen sağlık kurum ve kuruluşlarının engellilik sağlık kurulları düzenler. Yetkili hastaneler ve hakem hastaneler Bakanlığın internet sitesinde yayımlanır. Yetkisiz bir kuruluşun verdiği rapor değerlendirmeye alınmaz.
Kurul farklı branşlardan hekimlerden oluşur ve kişiyi bizzat görerek karar verir. Hastanın teşhis ve tedavisinde görev almış hekim de kurula katılır ya da görüşünü kurula bildirir.
Kaza ve yaralanmalar için yönetmeliğin öngördüğü ayrı form “Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporu” adını taşır. Halk arasında “trafik kazası sonrası heyet raporu” denen belge budur. Formun kaza nedeni bölümünde trafik kazası ayrı bir seçenek olarak yer alır.
Uyuşmazlık tahkime ya da mahkemeye taşınırsa rapor genellikle Adli Tıp Kurumundan veya üniversite hastanelerinin adli tıp anabilim dallarından alınır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi kararlarında bu kurumlar adıyla anılır.
Maluliyet Raporu Nasıl Alınır?
Rapor için önce tedavinin ve iyileşme sürecinin tamamlanması beklenir. Yönetmelik, tedavi sürerken süreli, tedavi bitince sürekli ya da süreli rapor verileceğini söyler. Erken alınan rapor, kalıcı kaybı tam göstermeyebilir.
Süreç dört adımda ilerler.
1. Tedavi belgeleri toplanır. Epikriz, ameliyat notu, görüntüleme sonuçları ve kontrol kayıtları bunlardandır.
2. Yetkili hastaneye başvurulur. Durum bildirir rapor, yönetmeliğe göre kurumların resmi yazısıyla ve kazaya ilişkin belgelerle istenir.
3. İlgili polikliniklerde muayene yapılır, muayene formları kurula gönderilir.
4. Kurul kişiyi bizzat görerek oranı belirler, rapor sisteme kaydedilip numara alır.
Maluliyet raporu kaç günde çıkar sorusunun yönetmelikteki cevabı, başvurudan itibaren en geç otuz gündür (m.8/1-j). Ücret konusunda yönetmelik, durum bildirir raporun ve tespit işlemlerinin bedelinin kurumlarca karşılanacağını yazar (m.17).
Yargıtay dosyalarında hak sahibinin kendi aldırıp sigortacıya ya da tahkime sunduğu raporlar da görülür. Sigortacıya yazılı başvuru 2918 sayılı Kanun m.97’ye göre yapılır, bedeni zararlarda Kurul Raporu istenen belgelerin başındadır.[6] Sigorta şirketi 15 gün içinde yazılı cevap vermezse ya da cevap talebi karşılamazsa sigorta tahkim komisyonuna başvuru yolu açılır.
Maluliyet Raporu Örneği: Hangi Bölümler Bulunur?
Yönetmeliğin Ek-4’ünde kaza raporunun formu yer alır. Resmi Gazete’de yayımlanan ilk metne göre form yedi bölümden oluşur.
1. Kişisel bilgiler: kimlik, müracaat ve rapor tarihi, rapor numarası, fotoğraf.
2. Müracaat şekli: kurumsal müracaat ya da itiraz, kaza veya yaralanma nedeni (trafik kazası seçeneği dahil).
3. Engele ilişkin bilgiler: her vücut sistemi için klinik bulgular, tetkikler, teşhis ve engel oranı.
4. Sonuç: teşhisler, rakam ve yazıyla engel oranı, bağımlılık değerlendirmesi, raporun geçerlilik süresi, çalıştırılamayacağı işler.
5. Engel grubu: ortopedik, görme, işitme, dil ve konuşma, zihinsel, ruhsal ve duygusal, süreğen.
6. Açıklama.
7. Onay: kurul üyeleri, kurul başkanı, mühür ve kararın oybirliği ya da oyçokluğuyla verildiği.
Formda ayrı bir “bakıcı ihtiyacı” satırı bulunmaz. Genel şartlar ise Kurul Raporunun bakıcı ihtiyacını da göstermesini ister. Bakıcı gideri talep edilecekse raporun açıklama bölümünde ya da ayrı bir değerlendirmede bu konunun yazılı olup olmadığına bakılmalıdır.
Maluliyet Raporu Sorgulama Nasıl Yapılır?
e-Devlet Kapısı’nda Sağlık Bakanlığının “e-İmzalı Erişkinler için Engellilik Sağlık Kurulu Raporları Sorgulama” hizmeti bulunur. Elektronik imzayla düzenlenmemiş eski raporlar için ayrıca “Erişkinler İçin Islak İmzalı Engellilik Sağlık Kurulu Arşiv Raporları Sorgulama” hizmeti vardır. İki hizmet de e-Devlet şifresi, mobil imza ya da benzeri bir yöntemle kimlik doğrulaması ister.
Tahkim ya da mahkeme sürecinde aldırılan bilirkişi ve adli tıp raporları bu ekranlarda değil, ilgili dosyada yer alır. Bu raporların bir örneği dosyadan ya da raporu isteyen merciden alınır.
Maluliyet Raporuna İtiraz ve Çelişkili Raporlar
Yönetmeliğe göre rapora kişi, vasisi ya da raporu isteyen kurum il sağlık müdürlüğüne itiraz eder. Bireysel itiraz, raporun teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde yapılır. Müdürlük kişiyi farklı bir yetkili hastaneye gönderir. İki rapor farklı çıkar ve itiraz sürerse hakem hastanenin kararı kesindir (m.12).
Tazminat dosyasında çelişki sık görülür. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 2025 tarihli bir kararında, aynı yönetmeliğe göre yazılmış iki rapordan biri %5 oran vermiş, diğeri sekel saymamıştı. Daire, birine neden itibar edildiğinin gerekçelendirilmesini ya da çelişkiyi gideren üçüncü bir rapor alınmasını istedi.[7]
UyarıGenel şartlara göre sigortacı rapora itiraz usulüne başvurursa, mağdurun itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamalar sakatlanma teminatından karşılanır (A.5/c). Bu harcamaların fatura ve dekontlarını saklayın.
Sigortasız ya da tespit edilemeyen araçla olan kazalarda başvuru Güvence Hesabı üzerinden yürür. Maluliyet raporu bu başvuruda da aynı şekilde istenir.
Kati Rapor ile Maluliyet Raporunun Farkı
Kati rapor, yaralanmanın ceza hukukundaki ağırlığını ölçer. Basit tıbbi müdahale, kemik kırığı ve hayati tehlike bu raporda yazar. Maluliyet raporu ise kalıcı işlev kaybını yüzde oranla verir ve tazminat hesabının temelidir. Ceza dosyasındaki raporun ayrıntısı kati rapor nedir yazısında anlatılır.
Maluliyet Raporu Hakkında Sık Sorulan Sorular
Maluliyet ne demek?
Kişinin bedensel ya da ruhsal işlevlerinden bir kısmını kalıcı olarak yitirmesidir. Trafik kazası dosyalarında bu kayıp sağlık kurulu raporuyla yüzde oran olarak belirlenir.
Maluliyet raporu kaç günde çıkar?
Yönetmelik, raporun başvuru tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde tamamlanmasını öngörür. Konsültasyon ve ek tetkik gereken durumlarda süreç uzayabilir.
Rapor alındığı tarihteki yönetmelik mi uygulanır?
Hayır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’ne göre oran, kazanın olduğu gün yürürlükte olan düzenlemeye göre belirlenir. 20.02.2019 sonrası kazalarda bu, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik’tir.
Tedavi bitmeden maluliyet raporu alınabilir mi?
Tedavi sürerken süreli rapor verilebilir. Kalıcı oran için tedavi ve iyileşme sürecinin tamamlanması beklenir, aksi halde sonradan yeni rapor gerekebilir.
Maluliyet oranı artarsa yeni rapor alınır mı?
Engel durumunda değişiklik olursa yeni rapor düzenlenebilir. Genel şartların belge listesi, artan oran taleplerinde ilk ödemeye esas alınan yönetmeliğe göre düzenlenmiş Kurul Raporu ister.
Rapora itiraz süresi ne kadar?
Bireysel itiraz, raporun teslim tarihinden itibaren otuz gün içinde il sağlık müdürlüğüne yapılır. Kurum itirazlarında süre aranmaz.
Maluliyet raporu için ücret ödenir mi?
Yönetmeliğe göre kaza raporunun ücreti ve tespit işlemlerinin bedeli raporu isteyen kurumlarca karşılanır. Rapora kişi itiraz ederse itirazın bedelini kişi öder (m.17).
Kaynaklar
- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.2/i ve A.5/b-c (RG 12.06.2026/33278 değişikliği işlenmiş metin). ↩
- Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik m.6-12, Ek-3 ve Ek-4 (RG 20.02.2019/30692). ↩
- Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2024/1463, K.2024/2647, 11.03.2024 (bozma, oybirliği). ↩
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E.2022/299, K.2024/132, 28.02.2024 (direnme kararının bozulması, oybirliği). ↩
- Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar md.6 ve md.8 (RG 12.06.2026/33278, yürürlük 01.07.2026). ↩
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.90 ve m.97; ZMSS Genel Şartları Ek-6, “2. Bedeni Zararlar – A) Sakatlanma” (RG 12.06.2026/33278 eki). ↩
- Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2023/1028, K.2025/757, 16.01.2025 (bozma, oybirliği). ↩